مروری بر کتاب «ماتیک شاه عباسی» نوشته محمد کورهپز
گردگیریِ به موقع
مهدی پیرهادی:
نسخه پیچیدن برای هر مسئلهای در خون ما ایرانیها بوده و هست و خواهد بود! ما فقط مطب نداریم وگرنه اگر وزارت بهداشت یا شاید وزارت صمت مجوز میداد هر کداممان دفتری باز میکردیم و تفسیرهای خودمان را از خاریدن گوشه بالای سمتِ چپِ دماغ را میفروختیم. حالا تخم مرغ خط زدن و ... بماند. کارهایی که تاریخ انقضا ندارند و مثل قانون پایستگی انرژی، فقط از حالتی به حالت دیگر تبدیل می شوند!
سیصد سال بعد از «عقاید النساء» یا «کلثوم ننه» که متنی طنزآمیز در نقد باورهای خرافی زنان دورهی صفویه است، انتشارات میخ «ماتیک شاه عباسی» را منتشر کرده. کتابی که همان متن طنز سیصد سال پیش را دارد و نقدهای امروزی به آن اضافه شده. «کلثوم ننه» از پس هجو باورهای خرافی زنان دوره صفوی به خوبی بر آمده. باورهایی که اینجور برداشت میشود که دلیلشان نبود تعلیم و تربیت درست بوده باشد. در دورهای که مردم برای راضی ساختن وجدان خود دست یک سلسله عوامل نامرئی و خرافی را پر رنگ میدیدهاند «جمال الدین خوانسازی» عقاید النساء را مینویسد. حالا محمد کورهپز از اثر آقا جمال الدین خوانساری گردگیری کرده و نقدها را امروزی کرده است.
«ماتیک شاه عباسی» نگاهی طنز به وجنات و سکنات بعضی از بانوان گرامیِ دور و اطراف انداخته است! "محمد کورهپز" متن" آقا جمالالدین خوانساری" را برداشته و به سبک رساله مراجع تقلید و در ۸۸ صفحه به چیزهایی گیر داده که انصافاً گیر دادن بهشان از اوجب واجبات است. به آدابی که همه یکبار در مواجهه با آنها گفتهایم: «دیگه شورش رو در اوردن». یا گفته¬ایم: «صد رحمت به گذشته». یا شاید هم گفته باشیم: «خدایا بسه دیگه».
بخشی از "باب زاییدن" :
«بر زائو پیش از وضع حمل چند عمل واجب است: اول آنکه برای جنین صفحه زند و خود بر آن ادمین ایستد و به نیابت از کودک، اقامه پست کند. شازده بانو گوید علاوه بر پیج اینستا و فیس بوک، باید کانال تلگرام هم اضافه کند و پری طلا حساب توییتر و یوتیوب را هم واجب دانسته. نازی جان احتیاط واجب دانسته که از بیبیچک تا زایشگاه جمیع مراحل را مستند کند و در صفحات بار گذارد و لایک کردن آن بر هرکس که ببیند، مستحب مؤکد است...».
در این کتاب ما اول متنهای عقایدالنسا را میخوانیم و بعد حاشیهنگاریهای محمد کورهپز را. کنار هم قرار گرفتن متن خوانساری و حاشیههای محمد کورهپز، اثرگذاری بانوان در جامعه را به خوبی شان میدهد. نکته دیگری که بدون عینک هم قابل مشاهده است نفوذ فرهنگ غربی به باورهای امروزی زنان جامعه است. ماتیک شاه عباسی گویا بیشتر از نقد باورها قصد نشان دادنشان را داشته که این خودش از صدتا نقد اثرگذارتر است!
سایت نشر میخ: mikhketab.ir
